نقش صنعت گردشگری برای ایجاد تعادل بین توسعه پایدار و ارتقا سطح کیفی زندگی جوامع محلی، بسیار با اهمیت و قابل توجه است و به طور موثری می تواند مشکلات جوامع فقیر و کم درآمد را مهار کند. در این تحقیق تلاش شده است تا ضمن تحلیل وضعیت موجود، به بررسی نقاط ضعف، قوت، فرصت ها و تهدیدات استان ایلام در زمینه توسعه صنعت گردشگری پرداخته شود. به این منظور ابتدا با استفاده از داده های به دست آمده از پرسشنامه به تعیین ابعاد چهارگانه مدل SWOT پرداخته شده و بر پایه نتایج به دست آمده، راهبردهایی برای وضعیت های مختلف تعیین گردید و در نهایت با استفاده از ماتریس اندازه گیری کمی، هر یک از راهبردها با استفاده از مولفه های چندگانه مورد ارزیابی و سنجش قرار گرفته اند. نتایج تحقیق نشان داد امتیاز موزون استان ایلام در ماتریس های عوامل خارجی =3.06 (مطلوب) و عوامل داخلی =2.05 می باشد که بدین ترتیب وضعیت کلی استان، در خانه شماره 2 ماتریس ترکیبی قرار می گیرد که بیانگر اتخاذ راهبردهای رشد و توسعه در رابطه با توسعه صنعت گردشگری در استان ایلام با توجه به گشایش مرز عراق است. همچنین سنجش کمی راهبردها نشان داد از بین راهبردهای تدوین شده، راهبرد تمرکز بر نیازها و دست یابی به پیش شرطهای اصلی توسعه، نظیرگسترش راه ها، ایجاد شبکه ریلی (ST7) و تاکید بر مزیت های اصلی در معرفی موقعیت مرزی استان (ST1) با داشتن بالاترین نمره (به ترتیب 2.3 و 1.66) دارای بیشترین جذابیت، و راهبرد هماهنگی بین دستگاه های اجرایی (ST4) با نمره 0.81 دارای کمترین جذابیت می باشد.

اهمیت گردشگری در عصرحاضربیش از همه وابسته به چرخه اقتصادی آن می باشد که قابلیت بالایی در زمینه ی پویایی اقتصاد محلی و بین المللی دارد، خلیج فارس خاستگاه ثروت کشورهای پیرامون خود و عرصه قدرت کشورهای مختلف جهان است، خط ساحلی خلیج فارس دارای توانمندی های لازم و زیر ساخت های مناسب برای توسعه گردشگری در حوزه های مختلف گردشگری می باشد. هدف این پژوهش تدوین راهبردهای امکان پذیر و نیز اولویت بندی بین راهبردها برای تخصیص بهتر زمان و هزینه جهت بهره مندی از مزایای توسعه صنعت گردشگری در خط ساحلی خلیج فارس می باشد. در این تحقیق با استفاده از ماتریس های سه گانه عوامل داخلی (IFE)، عوامل خارجی (EFE) و ترکیبی (IE)هریک از ابعاد توسعه گردشگری جزایر مرزی در خط ساحلی خلیج فارس مورد ارزیابی و اندازه گیری قرار می گیرد، و سپس باتوجه به نتایج ماتریس ها، راهبردهای مختلف در چهار وضعیت WO,SO,WTوST تعیین و با تشکیل ماتریس اندازه گیری کمی QSPM جذابیت هریک از راهبردها و عوامل اصلی تعیین و نسبت به اولیت بندی و تعیین میزان جذابیت راهبردها اقدام می شود.این تحقیق از نوع تحقیقات کاربردی و توسعه ای می باشدکه به منظور ارزیابی و تخصیص وزن به متغییرهای ماتریس ها و مدل های تحقیق، جامعه آماری تعیین گردیده وبه منظور تعیین نرمال بودن توزیع جامعه ی آماری از آزمون کلموگرف – اسمیرنف استفاده شده است. یافته های به دست آمده از ماتریس برنامه ریزی راهبردی کمی نشان می دهد از بین راهبردهای تدوین شده بر اساس مدل SWOT، راهبرد گسترش مراکز تجاری و اقتصادی و توسعه زیرساخت های گردشگری (ST4) و مناسب سازی خط ساحلی بر اساس استانداردهای جهانی (ST5) با داشتن بالاترین نمره (به ترتیب 2.15و 1.98) دارای بیشترین جذابیت و راهبرد برگزاری نمایشگاه و جشنواره های مختلف در سطوح گوناگون (ST9) با نمره 1.92 در مقایسه با سایر راهبرد های تحلیل شده، دارای کمترین جذابیت می باشد.

بندر انزلی به عنوان اصلی ترین و قدیمی ترین بندر شمال کشور، اهمیت ویژه ای در ترانزیت کالا را دارد. با تدوین راهبرد صحیح در امر ترانزیت می توان از طریق جذب کالاهای بیشتر عملکرد این بندر را ارتقاء داد. در این تحقیق، در راستای افزایش بیشتر ترانزیت کالا از بندر انزلی، نقاط قوت و ضعف (عوامل داخلی) و تهدید ها و فرصت های (عوامل خارجی) این بندر با استفاده از تحلیل سوات (SWOT) شناسایی و ارزیابی می شوند. بررسی ماتریس ارزیابی داخلی نشان می دهد که در بین عوامل داخلی، ورود سریع و ایمن کشتی به بندر و نرم تخلیه و بارگیری بالا دلیل جذابیت ترانزیت در این بندر است. در حالی که فقدان سیستم هماهنگ کننده (بندر، گمرک، نمایندگی ها و بار فرابرها) و کمبود انبارهای مسقف و بار انداز از مهمترین نقاط ضعف بندر انزلی شناخته شده است. نتایج جدول ارزیابی عوامل خارجی است. در بخش پایانی تحقیق با استفاده از روش ماتریس کمی برنامه ریزی استراتژیک (QSPM) به تدوین مناسب ترین راهبرد پرداخته شده است. در این راستا از بین هشت راهبرد انتخاب شده، سیاست های «جذب تجار»، « حفظ مشتریان ثابت» و «نوسازی تجهیزات محوطه بندری» به ترتیب بیشترین اولویت را کسب نموده اند. به منظور تعیین نمره عوامل شناسایی شده در ارزیابی سوات و همچنین اولویت بندی راهبردهای انتخابی در مرحله QSPM، دو پرسشنامه طیف لیکرت به صورت مجزا بین 16 نفر از کارشناسان و متخصصان ترانزیت در بخش بندر توزیع گردید.

تاکنون پژوهش‏های گوناگونی، قدرت سیاسی را از منظر کیفی و کمی ارزیابی کرده‏اند، اما پژوهش حاضر می کوشد تا آن را در سطح مناطق ایران از منظر اقتصاد سیاسی، شاخص‏سازی و کمی سازی کند. بدین منظور، نهادها و سازمان هایی که به آن‏ها بودجه ملی تعلق گرفته، مشخص شده و افرادی که از هر استان در راس آن نهادها قرار گرفته اند، شناسایی شدند. در ادامه، ماتریس قدرت برای هر استان با اختصاص ضریب اهمیت به هر فرد براساس دو نماگر بودجه تخصیصی در قانون بودجه و مدت زمان تصدی تشکیل شد. سرانجام شاخص قدرت اقتصادی- سیاسی هر استان و جایگاه آن با استفاده از روش های تاپسیس وزنی، تاکسونومی عددی و وزن دهی ساده برآورد و براساس آن مناطق ایران به چهار گروه پربرخوردار، نیمه‏برخوردار، کم‏برخوردار و محروم تقسیم بندی شدند. یافته‏ها گویای نابرابری اساسی در توزیع قدرت اقتصادی- سیاسی مناطق کشور در دوره زمانی 1388-1398 است که روند رو بهبود نیز نداشته است. با وجود ثبات قدرت در دو گروه استان های پربرخوردار و محروم از قدرت، عمده تغییرات قدرت در سطوح میانی قدرت و به ویژه استان های نیمه‏برخوردار رخ داده است. از آنجایی که پژوهش‏های موجود براساس نماگرهای گوناگون، توسعه اقتصادی مناطق کشور را نیز توسعه ای ناهمگن دانسته، می توان تناظری را بین توزیع سطوح قدرت اقتصادی- سیاسی و سطوح توسعه اقتصادی در مناطق کشور مشاهده کرد. نتیجه آنکه با ادامه روند فعلی و بدون تغییر در سطوح قدرت سیاسی استان‏ها نمی توان تغییر محسوسی را در سطوح توسعه اقتصادی مناطق انتظار داشت.

ایران به لحاظ جاذبه های فرهنگی و طبیعی در بین پنج کشور برتر دنیا و از نظر جاذبه های تاریخی در رتبه 10 قرار دارد. به رغم نقش راهبردی و کلیدی گردشگری در توسعة پایدار منطقه ای، فقدان برنامه مناسب از سوی برنامه ریزان، ناآگاهی گردشگران از پتانسیل های گردشگری، و تمایل ضعیف سرمایه گذاری بخش خصوصی در این حوزه باعث شده است صنعت گردشگری در برخی مناطق دچار توسعه نیافتگی شود. پژوهش حاضر در منطقه مرزی سردشت با توجه به ظرفیت های موجود گردشگری آن و در راستای پاسخ گویی به چالش ها و محدودیت های گردشگری در این منطقه و ارائه ی راهکارهای مناسب انجام شده است. برای شناسایی نقاط قوت و ضعف و فرصت ها و تهدیدهای پیش رو، با تعدادی از گردشگران و صاحب نظران مرتبط با صنعت گردشگری، هتلداری، و صاحبان آژانس های گردشگری در سطح شهرستان و استان به شیوه ی اشباع نظری مصاحبه شد و با استفاده از مدل SWOT استراتژی های WT، WO، ST، و SO تعیین شد. برای انتخاب بهترین استراتژی جهت توسعه این صنعت، ماتریس برنامه ریزی استراتژیک کمّی(QSPM) و برای تعیین وزن های عوامل پرسش نامه ای SWOT بر اساس مقیاس لیکرت به صورت پنج گزینه ای طراحی و توسط پنجاه نفر از کارشناسان و خبرگان گردشگری تکمیل شد. یافته ها نشان داد با وجود نقاط قوت و فرصت میزان تهدیدها و ضعف ها بسیار بالاست و منطقه به لحاظ توسعة گردشگری از سطح آسیب پذیری برخوردار است و توزیع مجدد منابع و برنامه ریزی بهینه در منطقه امری الزامی است. همچنین، راهبرد WO3 با نمرة 56/4 یعنی تقویت و ارتقای سطح زیرساخت ها و خدمات گردشگری به عنوان بهترین راهبرد پیشنهاد شده است.

در این مقاله، یک روش جدید برای تخمین زاویه ورود با استفاده از ساختار آرایه خطی غیریکنواخت و مدل سازی ماتریس اندازه گیری به صورت ماتریس DFT ارائه شده است. به منظور تخمین دقیق زاویه ورود با روش حسگری فشرده، فضای زاویه ای پیوسته باید با گام های کوچک تقسیم بندی شود. تقسیم بندی فضای زاویه ای پیوسته با گام های کوچک، منجر به افزایش همدوسی بین ستون های ماتریس اندازه گیری شده و تخمین زاویه ورود امکان پذیر نخواهد بود. برای حل مشکل بیان شده، در این مقاله یک روش جدید برای مدل سازی ماتریس اندازه گیری به صورت ماتریس DFT پیشنهاد می شود. برای افزایش دقت تخمین، لازم است که ابعاد ماتریس DFT یا به عبارتی دیگر تعداد آنتن های آرایه زیاد باشد. بالا بودن تعداد آنتن های آرایه موجب پیچیده شدن سیستم می شود. یک راه کار برای کاهش تعداد آنتن های آرایه، استفاده از آرایه خطی غیریکنواخت و تشکیل یک آرایه خطی یکنواخت به صورت مجازی است. آرایه مجازی خطی یکنواخت، با برداری کردن ماتریس همبستگی سیگنال های دریافتی یک آرایه خطی غیریکنواخت به دست می آید. بالا بودن تعداد آنتن های آرایه مجازی منجر به افزایش ابعاد ماتریس DFT خواهد شد، بنابراین، تخمین زاویه های ورود منابع با دقت بالاتری صورت خواهد گرفت. نتایج شبیه سازی نشان می دهد که تخمین زاویه ورود با استفاده از مدل سازی ماتریس اندازه گیری با ماتریس DFT عملکرد مناسبی دارد.